SÜRYANİ ORTODOKS KİLİSESİ’NİN İMAN İLKELERİ
Hıristiyan inancının şekillendiği konsüller neticesinde Süryani Kadim Ortodoks Kilisesi’nin inanç formülasyonunun temellerini şu şekilde ifade edebiliriz: “Yer ve göğün, görünen ve görünmeyen tüm varlıkların yaratanı, her şeye kadir tek Baba Allah’a, bütün asırlardan önce Allah’tan doğmuş Allah’ın biricik oğlu Rab İsa Mesih’e inanıyoruz. O ki, nurdan nur, gerçek Allah’tan gerçek Allah’tır. Yaratılmış olmayıp Baba ile aynı özdendir ve her şey onun vasıtası ile yaratılmıştır. Biz insanlar için ve kurtuluşumuz için gökten inmiş, Kutsal Ruh’tan vücut bulmuş ve bakire Meryem Ana’dan doğmuştur. Pantoslu Pilatos günlerinde bizim için ıstırap çekerek haça gerilmiş, gömülmüş ve üç gün sonra istediği gibi dirilmiştir. Göğe yücelmiş, Baba Allah’ın sağında oturmaktadır. Dirileri ve ölüleri yargılamak için büyük onurla tekrar gelecek ve onun egemenliğine son olmayacaktır. Baba’dan gelen, Baba ve oğulla beraber tapınılan, diriltici hayat kaynağı Rab Kutsal Ruh’a inanıyoruz. O ki, peygamberler ve resuller vasıtası ile kutsal, toplumsal ve elçisel tek bir kiliseye muhatap olmuştur. Günahların bağışlanması için tek bir vaftizi kabul ediyoruz. Ölülerin dirilişini ve gelecek yaşamdaki yeni ebedi hayatı bekliyoruz.”
İman formülasyonu konusunda, tam bir monofizit yoruma sahip olan Süryani Kadim Ortodoks Kilisesi, öğretisinde İsa’nın tanrılığı konusunda, örnek teşkil etmesi bakımından Patrik Mor İgnatiyus III. Yakup’un ifadesi şu şekildedir. “Biricik oğul ve Allah’ın kelimesi, mukaddes üçlüğün ikinci şahsı, gökten yere indi ve bakire Meryem’den ve Kutsal Ruh’tan tenleşip insan oldu. Dokuz ay sonra tarif edilemeyecek şekilde doğdu. Yani Meryem, doğumdan önce ve sonra bakire kaldı. Tanrılığın insanlıkla birleşmesiyle, bakirenin onunla gebe kalması ilk anda vuku buldu. Öyleyse rahimde insanlığı mevcut olmadan Allah mevcut değildi. Allah mevcut olmadan önce insanlık mevcut değildi. İnsan olan Allah’ın kelimesi hiçbir karışma, katma ve değişme olmadan iki şahıstan bir şahıs ve iki tabiattan bir tabiattır. Doğan çocuk gerçekten Allah ve gerçekten tam insandır. Annesini de “Allah’ı” doğuran Theotokos olarak kabul ediyoruz.”
Kilisenin kurtuluş sırrı hususundaki inanışı şöyledir: “İnsan olan oğul, Allah’ın kelimesi, gerçekten haça gerildi. İnsan olarak ruhunun bedeninden ayrılmasıyla ıstırap çekti ve öldü. Cesedi bir mezara gömüldü. Fakat ister gerilirken, ister mezarda olsun, tanrılığı ruhundan ve vücudundan ayrılmadı. Çektiği ıstıraplar tanrılığına dokunmadı. Üçüncü günde ölülerden kıyam etti.
